Ngày thường

Đừng quên dạy trẻ kỹ năng tự vệ

Trong cuộc sống hằng ngày luôn tiềm ẩn không ít những nguy hiểm rình rập và vì thế mỗi người cần tự trang bị cho mình những kỹ năng tự vệ cần thiết để có một cuộc sống an toàn. Với trẻ nhỏ, các em chưa đủ khả năng tự trang bị thì người lớn cần quan tâm để dạy trẻ phòng tránh những rủi ro có thể xảy đến trong từng tình huống cụ thể.

Lửa, nước, điện, nước sôi, người lạ, những tệ nạn, trò chơi không lành mạnh… là những hoàn cảnh và sự việc tiềm ẩn rủi ro. Người lớn phải giúp trẻ có nhận thức rõ ràng và có kỹ năng quản lý bản thân thì mới có những ứng xử đúng trong hoàn cảnh.

Cần phải dạy trẻ từ cách sử dụng các dụng cụ gia dụng, cánh lên xuống xe an toàn, cách nhận biết nguy hiểm và chỉ dạy trẻ cách ứng phó.

Không ít trường hợp cha mẹ chở con đi học, vừa dừng xe, mở cửa là đứa trẻ chạy ào xuống đường mà không cần quan sát trước sau nhưng cha mẹ lại chỉ than thở “Biết vậy nhưng mắng bao lần mà chúng có chịu nghe đâu” thay vì phân tích những tình huống nguy hiểm và hướng dẫn trẻ cách lên xuống xe an toàn.

Một ví dụ khác, nhiều trẻ rất thích thú lội nước khi trời mưa, bố mẹ chỉ hò hét con “không được nghịch” hay “bẩn quá”… mà quên không nói cho con biết rằng, dưới làn nước đục ngầu kia có rất nhiều nguy hiểm rình rập: con có thể bị kim tiêm, mảnh sành, mảnh kính đâm phải, hay ngã vào cống nước, hố ga…

Theo nhận định của nhà tâm lý Đặng Thị Lệ Thủy (Trung tâm bồi dưỡng kỹ năng sống Smile’s House) thì “trẻ em ở nước ta, nhất là ở các thành phố, kỹ năng tự bảo vệ rất kém, mà lỗi chính là ở người lớn”. Các bậc làm cha mẹ ở Việt Nam thường có thói quen làm thay con thay vì dạy cho con cách làm. Ai cũng muốn con em mình được an toàn nhưng lại quên chỉ dạy cho con cách tự phụ vụ, bảo vệ mình, quên chỉ cho con cách nhận biết những nguy hiểm tiềm tàng trong cuộc sống.

Khi trẻ còn nhỏ cần dạy con biết các mối nguy hiểm tránh xa: nước nóng, cháo nóng, quạt đang quay, ổ điện… Ở tuổi này, trẻ chưa thể hiểu được những điều phức tạp nên cần nói rõ ràng, đơn giản, chỉ ra cho con cụ thể, cái nào không được sờ vào, không được đến gần, bằng hình ảnh chứ không chỉ bằng ngôn từ. Có thể cho trẻ nhìn thấy, cảm thấy sự nguy hiểm bằng sự tiếp xúc trực tiếp dưới sự giám sát chặt chẽ. Một phụ huynh chia sẻ: cậu con trai của chị rất hiếu động. Cháu thường thích đến gần nồi cơm điện khi hơi bốc nghi ngút hay cho tay vào quạt khi cánh đang quay. Nhắc nhở nhiều lần không được, chị đã dùng cách: Khi nồi cơm đang bốc hơi thì cầm tay cu cậu dí vào gần, thấy nóng cháu rụt lại ngay và lần sau không dám bén mảng tới đó nữa. Chị cũng thử tắt quạt và đợi khi cánh quay chậm lại thì cho tay cháu vào, thấy bị đau, cháu sợ cũng không dám nghịch trò này nữa.

Bên cạnh đó, hằng ngày hãy cùng con chơi những trò chơi tình huống, đố con nói gì, làm gì khi ở trong các hoàn cảnh khó khăn (lúc lạc đường, khi bị người lạ rủ đi chơi, khi ở nhà một mình và có sự cố xảy ra…). Ngoài ra, mỗi câu chuyện, những tai nạn nhìn thấy, nghe thấy trên các phương tiện truyền thông đều có thể biến thành bài học chia sẻ với trẻ, giúp con hiểu trong tình huống đó nên làm gì, vì sao bị như thế…

Khi trẻ lớn hơn, thay vì pha sữa cho chúng, hãy hướng dẫn con biết rót nước nóng sao cho không đầy quá, biết cầm cốc sao cho không bị rơi vỡ, cách sử dụng dao để không làm đứt tay, cách bật và cắm điện, cách bật-tắt bếp gaz, cách lấy quển sách trên kệ cao…

Hãy chỉ dạy và tập cho trẻ những kỹ năng tự phục vụ, tự bảo vệ và nhận biết nguy hiểm càng sớm càng tốt. Hãy quan sát trẻ trải nghiệm thay vì để trẻ tự trải nghiệm.

dainganxanh

Thông tin tác giả

dainganxanh

Zalo & Skype ID: dainganxanh

1 lời bình

Viết lời bình

Website này sử dụng Akismet để hạn chế spam. Tìm hiểu bình luận của bạn được duyệt như thế nào.